Marakeş Neden Kırmızı? Toprak Duvarın Mantığı
Atlas Dağları’nın eteğindeki ovada, tek renkli bir şehir. Bu rengin nedeni bir tercih olduğu kadar, malzemenin kendisidir. Kısaca: Şehrin rengi boyadan değil topraktan gelir: duvarlar, kalıba…
Coğrafya
238 yazı
New York’un Biçimini Hangi Kurallar Çizdi?
Bir şehrin görüntüsü genellikle mimarların eseri sayılır. New York’a bakıldığında ise daha çok yazılı kuralların eseri olduğu görülür — ve bu kuralların her biri belirli bir…
San Francisco’nun Altında Gömülü Gemiler Var
Bu şehrin en bilinen özellikleri — dik sokaklar, halatlı tramvaylar, deprem geçmişi ve güneydeki teknoloji bölgesi — birbirinden bağımsız görünür. Aslında hepsi aynı birkaç karara bağlanır.…
Kahire Neden Tam Orada? Deltanın Tepesi
Mısır tarihinin başkentleri farklı adlar taşır ama haritada bakıldığında hepsi şaşırtıcı biçimde aynı yerdedir. Aralarındaki mesafe, çoğu zaman birkaç kilometreyi geçmez. Kısaca: Mısır’ın başkentleri binlerce yıldır…
Pekin Neden Bu Kadar Simetrik? Eksen ve Su
Pekin’in haritasına bakan biri, çoğu eski büyük şehirde görülmeyen bir şey fark eder: şehir dağınık değildir. Ana yapılar tesadüfen dağılmamış, tek bir çizgiye dizilmiştir. Kısaca: Pekin’in…
Şanghay Gerçekten Bir Balıkçı Köyü müydü?
Şanghay anlatılırken neredeyse her defasında aynı cümle kullanılır: bir balıkçı köyüyken kısa sürede dünya şehri olmuştur. Bu cümlenin ilk yarısı doğru değildir. Kısaca: Sık tekrarlanan “balıkçı…
Singapur Kıtlığı Nasıl Fiyatlandırıyor?
Küçük bir ada ülkesi, üzerinde beş milyonu aşan bir nüfus. Doğal kaynak yok denecek kadar az; tarım alanı, akarsu ve maden yok. Böyle bir yerde yönetimin…
Dubai Petrolü Azken Nasıl Büyüdü?
Körfez’deki şehirler anlatılırken hepsi aynı kalıba sokulur: petrol bulundu, para geldi, gökdelen yapıldı. Dubai bu kalıba uymaz ve farkı anlamak, şehrin neye benzediğini anlamanın da anahtarıdır.…
Berlin’in Neden İki Merkezi Var?
Berlin’i ilk kez gezen biri tuhaf bir şey fark eder: şehrin merkezi bir türlü tek bir yerde değildir. Ana meydan sorulduğunda birden fazla cevap alınır ve…
Moskova’nın Halka Yolları Aslında Ne?
Moskova’nın haritası uzaktan bir örümcek ağına benzer: merkezden dışarı doğru uzanan caddeler ve bunları kesen iç içe halkalar. Bu desen tasarlanmış değil, birikmiştir. Kısaca: Moskova’nın iç…
Tokyo’da Sokakların Adı Neden Yok?
Tokyo’da bir adres tarif etmek, çoğu ülkeden farklı işler. Bunun nedeni şehrin karmaşıklığı değil, adresin bambaşka bir mantıkla kurulmuş olmasıdır. Kısaca: Japonya’da adres, sokak adı ve…
Kyoto’da Adresler Neden Kavşak Olarak Verilir?
Bir önceki yazıda Japonya’da adreslerin blok üzerinden verildiğini, sokakların çoğunun adı olmadığını gördük. Kyoto bu kuralın istisnasıdır ve nedeni şehrin kuruluş biçimidir. Kısaca: Kyoto, Japonya’da adresin…